open office değil libreoffice artık

oracle sun'ı satın aldığı için open office komünitesi yollarını ayırmış. yeni adı LibreOffice olmuş. ama komünite oracle, open office'in isim haklarını document foundation'a devreder diye umuyormuş. boşuna yükledik koca suite'i.

microsoft'a bağımlı olmadan özgürlükçü ve bedava ofis programları kullanmak isteyen buyursun:
http://www.documentfoundation.org/download/

open office nedir merak eden olursa:
http://tr.wikipedia.org/wiki/OpenOffice.org

returnil

deepfreeze muadili, kişisel kullanımı bedava olan program. http://www.returnilvirtualsystem.com adresinden indirilebilir.

ÖDEV ÖĞRENCİNİN MÜTEMADİ KARAKONCOLOSUDUR

bunu neden yapmamışlar hayret. öğrenciler için bir ödev programı üretilebilir. program internet aracılığıyla günlük olarak okuldan ödevi öğrencinin ev bilgisayarına alır. öğrenci oyun oynamak ve chat yapmak için bilgisayarının başına geçtiğinde okulun ödev programı çocuktan öncelikle ödevini yapmasını ister. öğrenci ödevini yapmadığı taktirde program bilgisayarın diğer programlarına (oyunlar da dahil) ve internete girişi engeller.

ödevler hileye başvurmayacak kadar basit olmalı. maksat ödev aracılığıyla yapılan tekrar ile okuldan öğretilenlerin perçinlenmesi. tabi öğretmenin isteğine bağlı olarak ödevler zorlaştırılabilir. orası öğretmene kalmış.

yine aynı program ile öğrencinin yaptığı ödevlere göre öğretmen öğrencisinin başarı/hata istatistiklerini çok rahat gözlemleyebilir. öğrencinin nerelerde zorlandığını tespit ederek derslerde hangi konulara ağırlık vermesi gerektiğine karar verebilir. ebeveynin çocuğuna ders baskısı yapma külfeti ortadan kalkmış olur.

peki bilgisayarı olmayan öğrenciler ne olacak? bu öneri eski ödev uygulamasının çağa uydurulmuş hali. öğretmenler bilgisayarı olmayan öğrencilere eski karar düzen ödevler vermeye devam edebilir. tabi bu durumda bilgisiyarı olan öğrenciler de ödevden kaytarmak için "bilgisayarım yok" yalanı sıkabilir. öğrenciye bu konuda bir söz hakkı verilmemeli. öğretmen/okul ile veli arasında yapılacak görüşme ile bu ödev programı kullanılmalı. bu sayede eğer velinin kendisi de aynı bilgisayarı kullanıyorsa istediği taktirde kendisine ödevi deaktive eden şifre verilebilir.

24 ekim 2009 güncelleme:
şimdi bir program buldum romaco timeout adında. çocuğun bilgisiyara başında geçireceği süreyi kısıtlamaya yarıyor. süre bitince de bilgisayarı kapatıyor ya da log out ediyor. lazımsa buyrun

WIKITAXI İLE VİKİPEDİ ARTIK HERYERDE

wikitaxi adında harika bir program buldum. yaptığı iş wikipedia ansiklopedilerini offline gösterebilmek, okutabilmek. daha önce de offline wikipedia araçları bulmuştum ama düzgün çalıştırabilmek için bilmediğim teknik ayrıntılarla cebelleşmek gerekiyordu. wikitaxi her şeyi basite indirmiş.

kendi bilgisayarımızda wikipedia çalıştırabilmek için yollar şöyle:
1. öncelikle programı indiriyoruz. programın bir güzel tarafı da kurulum gerektirmemesi. exe dosyasına çift tıklayınca program açılıyor hemen. böylece flash diskte bile wikipedia'yı kullanabilir, istediğimiz her yer taşıyabiliriz. dedim ya, bu program harika.

2. sıra kullanmak istediğimiz wikipedia'yı indirmeye geldi. wikipedia'ların artık sıklıkla yedekleri alınıyor. türkçe versiyon vikipedi'nin adresi şurası. burada tarihlere göre yedekleri sıralanmış vikipediler bulunuyor. eğer en son versiyonu istiyorsak "latest" dizinine bakmalıyız. burda ise bizim indirmemiz gereken sadece "pages-articles.xml.bz2" ile biten dosya. bu yazıyı yazarken indirdiğim dosya 12 temmuz 2008 tarihli bir yedek idi ve yaklaşık 90 megabayt boyutundaydı.

3. şimdi bu indirdiğimiz yedeği wikitaxi programının yanında gelen "wikitaxi importer" ile açmamız gerekiyor. çünkü indirdiğimiz yedek, içinde bütün makalelerin bulunduğu bir sıkıştırılmış dosya idi. importer'ı açınca gelen menüde birinci kısma yedeğin bulunduğu yeri ikinci kısma da yedeğin açılacağı yeri girdikten sonra açılma işlemini (import) başlatıyoruz. ben wikitaxi programının bulunduğu D:\wikitaxi klasöründe vikipedi adını tercih ettim. böylece hem program hem de ansiklopedi bir arada olmuş oldu. açılma işlemi benim için 15 dakika sürdü. tabi 4 gigabayta yakın boyuttaki ingilizce wikipedia için bu işlem daha uzun sürecektir. importer ayrıca arama yapmada büyük kolaylık ve hız sağlayan indeksleme işlemini de yapıyor. açma işlemi bittikten sonra indirdiğimiz yedek dosyayla artık işimiz kalmadığından onu silebiliriz.

4. yapmamız gerekenler neredeyse bitti sayılır. şimdi wikitaxi programını açabiliriz. karşımıza ingilizce rehber/tanıtım yazısı çıkacak. ansiklopediyi kullanabilmek için mavi renkli "click here to open an existing database" yazısına tıklayıp ansiklopedi dosyasını bulmalıyız. benim için bu dosyanın adı "vikipedi.taxi" idi. dosyayı açınca karşımıza ratgele bir madde gelecek. hayırlı olsun, hepsi bu kadar.

ha ayrıca bu program ile sadece wikipedia'ları değil, vikisözlük, vikikaynak, vikisöz, vikikitap ve diğer wiki projelerini de kullanabiliriz. yine aynı şekilde bunların için de "pages-articles.xml.bz2" dosyalarını indirip açmamız gerekiyor. son olarak indirdiğimiz dosyalarda resim dosyaları bulunmadığını da belirtmeliyim. doğası itibarıyla çok yer kaplayan resim dosyalarını indirmek külfetli olacağından yedekleri alınmıyor. elbet gelecekte bunun da bir hal çaresini bulurlar.

PDF DOSYALARA FLASH FORMATTA BAKMAK

pdfmenot

pdf formatindaki dosyalara tarayici ile bakmak cogunlukla sorunludur. pdfmenot sitesi buna cözüm olarak pfd dosyalari flash'a cevirerek size sunuyor. pdf dosyanin adresini girmek yeterli oluyor. ayrica bookmarklet'i de var. böylece siteye gitmeye gerek kalmadan pdf linki flash formatli versiyona yönledirilmis oluyor.

FIREFOX'TA SEÇİLEN KELİMENİN SONUNDA BULUNAN GICIK BOŞLUK

evet. fireox'ta bir kelime üzerin iki kez tıklayınca kelimeyi seçili hale getiriyor. lakin hangi akla hizmet eder bilmem, kelimenin sonunda yer alan boşluk karakteri de seçilmiş halde olur. özellikle şifre olan kelimelerde bu gereksiz karakter seçilimi sorun yaratmakta, küçücük bir şey için her defasında shift+sol tuş kombinasyonuyla uğraşmak insanı çileden çıkarmakta.



evet. o günler artık geride kaldı çünkü bir çözümü varmış. hayır çözüm bir eklenti değil (basitçe javascript bookmarklet yerine ota boka eklenti yapıyorlar, firefox yavaşlıyor sonra). çözüm firefox'un about:config sayfasında. adres satırına bunu girince firefox ile ilgili yapılabilecek bissürü ayar çıkıyor. burdaki listeden layout.word_select.eat_space_to_next_word bulunup üzerine iki kez tıklayınca o gereksiz boşluk seçimi etksiz hale getirilmiş oluyor (true yazan değer false hale gelecek). tabi yapılan ayarların etkin hale gelmesi için firefox'u kapatıp yeniden açmak gerekiyor.

çabuk sözlük

sesli sözlük mobil ortam için bir site yapmış. basit ve harika olmuş. gtalk için kullanılan yöntem bunun için de kullanılabilir. ben kullamaya başladım bile. şöyle ki:

mobile.seslisozluk.com
m.seslisozluk.com
pocket.seslisozluk.com
pda.seslisozluk.com

adreslerinden biri bookmarklara eklenir. ekleme işlemi sırasında "load this bookmark in the sidebar" kutucuğu da işaretlenir. böylece bookmarka tıklandığında site yan tarafta açılır. üzerinde bulunulan sayfadan ayrılmaya hiç gerek kalmıyor. yöntemi firefox için anlatttım. explorer'ı kullanmadığım böyle bir özelliği var mı bilmiyorum.

CHAT & SÖRF FÜZYONU: FIRETALK

elimin altında internet olunca sörf yapmak varken chat yapmayı sevmem. lakin internette görülen/bulunan şeyleri arkadaşlarla paylaşmadıktan sonra sörfün de pek manası yok.

bir yandan sörf yaparken diğer yandan da msn kullanmayı hiç beceremiyorum. safya sayfa gezerken ya arkadaşı unutup küstürüyorum, ya da chate dalıp nereyi niçin gezdiğimi unutuyorum.

buna bir çözüm tarayıcının (browser) içine gömülü olacak bir şekilde yerleştirilecek chat eklentisi (extension) olabilir. mesela tarayıcının sağ tarafında diklemesine ince bir chat penceresi olabilir.

bunu yapsa yapsa google yapar. çünkü gmail kullanıcılarına emaillere bakarken web üzerinden chat yapabilmeyi sağlıyorlar. şimdi bir adım daha atıp çok sevip destekledikleri firefox için gtalk eklentisi çıkarmaları gerekiyor. hem de böylece gtalk'un güçlü rakibi msn'e karşı bir avantaj elde
etmiş olurlar.

SÜPER WEB SAYFASI ARŞİVLEYİCİ: SCRAPBOOK

scrapbook şimdiye kadar gördüğüm en kullanışlı firefox eklentilerinden biri. scapbook ne işe yarıyor? scrapbook gezindiğiniz bir sitede kendi bilgisayarınıza saklamak istediğiniz şeyleri en verimli şekilde kaydetmeye ve kullanmaya yarıyor.

istersem sayfanın tümünü veya bana sadece gerekli olan bölümünü kaydedebiliyorum. aradaki yanar döner reklam bannerı, zart diye ortaya çıkan flash animasyonu gibi sinir bozucu şeyleri dom eraser'la silebiliyorum.

baktım sayfada dikkat çekmek istediğim önemli yerler var, üzerini veya altını fosforlu renklerle çizebiliyorum, istediğim yere yorumlar, linkler ve hatta dosyalar ekleyebiliyorum.

kaydettiğim sayfaları birleştirebiliyorum. bilgisayarımda başka yerlere aktarabiliyorum, flash belleğime atabiliyorum ordan da başka bilgisayara akatabiliyorum. illa firefox'da görüntüleme zorunluluğum da yok. sayfalar normal html olarak kaydedildiğinden explorer'dan da bakabilirim kaydettiklerime.

sadece üzerinde bulunduğum sayfayı değil, sayfadaki linklerin götürdüğü yerleri de kaydedebiliyorum. sonra tıpkı sitede gezinir gibi offline olarak sayfadaki linkler arasında gezinebiliyorum.

sayfayı kaydederken hangi adresten aldığım otomatik olarak kaydedildiğinden nerden aldığımı unutunca arama derdiyle uğraşmıyorum.

kaydettiğim sayfalar çoğaldığında nerde ne olduğunu ezberlememe de gerek yok. bütün sayfalar içinde arama yapma imkanım var. hatta sayfaların bilgisayarda ne kadar yer kapladığını da hesaplatabiliyorum.

sadece sayfa kaydetmiyorum, tıpkı opera'daki gibi kendime notlar da alabiliyorum. not alma işi yapan google notebook'da notlar bilgisayara değil siteye yüklendiğinden ve notlara sadece siteden ulaşılabildiğinden tüm işlemler yavaş yürürken scrapbook'ta her iş firofox hızında :)

keşke google notebook ve scrapbook bir arada işlese. sayfalarım ve notlarım hem bilgisayara hem de web'e kaydedilebilse. önce bilgisayara kaydeder mesela, sonra da yavaşça arka planda google notebook'a kaydeder. ya da sadece bilgisayara kaydeder sonra da küçük bir "güncelle" butonuyla bilgisayarımdakiler web ile senkronize olur.
aslında notları ve sayfaları web'e aktarabilmek için ayrıca bir eklenti var (Box.net Transporter). ama daha önce hiç kullanmadığım box.net sitesine yüklüyor.

eklentinin gördüğüm tek eksiği araç çubuğunda "seçileni kaydet", "sayfayı kaydet" butonlarının olmaması. şimdiki haliyle önce ya scarpbook menüsüne gideceğiz ya da sağ tıklayacağız ondan sonra istediğimiz seçeneğe tıklayacağız. arada sadece 1 tane fazla tıklama var ama verimliliğe etkisi çok.

WALLPAPER MASTER

wallpaper master internetten bir sürü harika wallpaper indirip de hepsini görmek için her defasında masaüstü ayarlarına gidip wallpaper seçmeye üşenenler için harika bir otomatik wallpaper değiştime programı.

veriyorsun wallpaperın olduğu dizini, yapıyorsun keyfine göre resim ayarlarını (bir sürü ince ayar var), belirliyorsun ne kadar sürede bir wallpaper değiştirileceğini ister dakikada bir, ister saatte bir, istersen sadece açılışlarda gerisini wallpaper master'a bırakıyorsun. sen bilgisayarda işlerini yaparken arka plan şenlik oluyor. için açılıyor. oh mis!

MAVİ EKRAN KORUYUCU

windows'un meşhur mavi ekran görüntüsünü ekran koruyucu yapmışlar. ama sadece boş bir mavi ekrandan oluşmuyor. öyle yapmışlar ki ekranda kendi bilgisayarınızın sistem bilgilerini bile gösteriyor. yetmemiş, windows yeniden başlatılıyormuş gibi giriş ekranı da gösteriliyor.

bilgisayardan anlarım diyeni bile ilk defasında afallatacak bir şey bu. arkadaşlara güzel şaka olur bununla ;)

YAZI FORMATLARI İÇİN TARAYICI DESTEĞİ

internet tarayıcılar txt, doc, pdf, odt gibi dosya formatlarını bir html dosyası gibi doğal olarak algılayıp görüntüleyebilmeli.

txt dosyaları için bu konuda bir sorun yok, tarayıcılar rahatlıkla gösteriyor. word dosyasını açamıyoruz. hele bir pdf açmaya kalkıştığımızda tarayıcı allak bullak
oluyor. pdf görüntülemek için yardımcı eklentiler var. ancak tarayıcılar bunlara gerek kalmadan yazı dosyalarını doğal olarak görüntüleyebilseler html bilmeyen insanlar için de internette yayın yapabilmek kolaylaşırdı.

doc ve pdf ticari formatlar olduğundan her tarayıcının destekleme için izin alması zor
olacaktır ama open document için bildiğim kadarıyla sorun yok.

FIREFOX 2.0

yeni firefox, 2.0 versiyonu ile çıktı. hayırlı olsun öncelikle. ilk başta birkaç tereddütüm olduysa da ben beğendim. sanki daha bir hızlı daha bir hafif gibi geldi bana.

her tabın sağında kendi kapama butonu var artık. çok fazla site açıldığında tablar bir yere kadar küçülüyor diğer tablara sağ ve solda ortaya çıkan oklar aracılığı ile ulaşılabiliyor.

arama kutucuğundaki sitelerin yeri değiştirilebiliyor artık. kutucuk solundaki boşluğa göre kendinden otomatik şekil alıp uzuyor. bu iyi düşünülmüş. bu arada benim search engine order eklentisi de kayboldu gitti kendi başına. onun sağ tıklayarak site silme ve imleç ile site yer değiştirme işlevi yok bu yenisinde.

yanlış yazdığınız kelimelerin altını kırmız çizgiyle gösterip düzelten imla düzeltici getirilmiş. yalnız add-ons sitesinde birçok dil için sözlük desteği olmasına rağmen türkçe sözlük bulamadım.

adres çubuğunun sağındaki, üzerinde "go" yazan buton gitmiş yerine teyplerdeki "play" tuşuna benzeyen yeşil renkli buton gelmiş. eskisini "customize..." ederek kaldırabilirken yenisi gitmiyor bir yere. adres çubuğuna yapışık halde duruyor. kaldırmayı denediğimde adres çubuğu da gitti. diğer butonlarda da yeni dizaynlara gidilmiş.

geçmiş bölümüne "son kapatılan tabler" eklenmiş. buradan kazara kapatılan bir pencereye geri ulaşılabilir. ama ben daha çok ctrl+z yapıyorum bunun için. ayrıca araçlar/seçenekler/ana menüsünde "firefox açıldığında son seferki pencere ve tableri göster" özelliği firefox olur a çökterse en son kaldığı haliyle (o anda bakılan siteler, indirilen dosyalar, yazılan yazılar filan) başlamaya olanak veriyor.

normalde yeni pencerede açılan linkler şimdi aynı pencerede tab olarak açılıyor. buna pek de itiraz edmiyorum çünkü tab o kadar alışkanlık yaptı ki ikinci bir pencere açmak işi daha da zorlaştırmaktan öte gitmiyor.

rss feedler artık sadece "live bookmarks" olarak saklanmıyor. bir feed okuyucu programa veya bu işi yapan web servislerine (bloglines, my yahoo, google reader) yönlendirilebiliyor. ben google reader'ı kullansam da buraya başka web servislerini ekleme özelliği getirilmeli. ayrıca google reader tercih edildiğinde, feedi google başlangıç sayfası ile google reader'dan hangisine eklemek istediğimizi soran sayfa çıkıyor. devamlı aynı gereksiz tercihi belirtmekten sıkılmış biri olarak (bir tık ama olsun) sadece google reader tercihini basit bir link ile firefox'a ekleyebilmeyi beklerdim.

yeni firefox'ta sizin dikkatinizi çeken özellikler neler? en çok hangi yeniliği beğendiniz? hangi sizi firefox'tan tiksindirdi? görmeyi bekleyip de göremediğiniz şeyler neler?